Thursday, December 1, 2016

Bài viết hay(4197)

Sau khi bị Mỹ đá ra khỏi LHQ để cho TQ thay chân thì Đài Loan vẫn cố gắng tranh đấu để tồn tại ngày càng vững mạnh hơn khi họ bắt giò với cả TQ lẫn Mỹ. Tui khâm phục tinh thần con buôn của dân tộc Hoa khi đi đâu, họ cũng làm ăn thành công, len lỏi vào mọi ngõ ngách, sẳn sàng hối lộ - mua chuộc mọi thành phần từ chính phủ, quốc hội, kinh tế, cảnh sát, an ninh... Ngày xưa Chợ Lớn đã thao túng hoàn toàn kinh tế miền Nam VN(VNCH). Ngày nay, Elaine Chao là bài học mới nhất. Là con gái của một tài phiệt ngành hàng hải Đài Loan, bà Chao đã tiến thân không ngừng với bản chất con buôn của một phụ nữ gốc Hoa. Ai cũng biết chuyện "hôn nhân chính trị" khi bà Chao kết hôn với ông Mitch McConnell, không cần tình yêu mà vẫn đến với nhau vì mưu đồ cá nhân. Gái Đài Loan vẫn thế và gái TQ còn hơn thế! Họ đều tính toán sao có lợi là OK. Bà Chao tỏ ra khôn khéo, sắc xảo khi chen chân từ thương trưòng vào chính trường Hoa Kỳ bằng tất cả vốn liếng; kể cả "vốn trời cho"Đài Loan vẫn là người Hoa, vẫn biết cách thao túng chính trường và thương trưòng Hoa Kỳ khi họ sẳn sàng hối lộ - mua chuộc mọi thành phần từ chính phủ, quốc hội, kinh tế, cảnh sát, an ninh... bằng tiền và gái. Họ học từ Do Thái, Cuba và hôm nay, họ không thua kém Do Thái trên mọi lãnh vực. Guồng máy chính trị, kinh tế của Mỹ đầy rẫy người Hoa mà Đài Loan là nồng cốt. Tại sao người VN không học từ Đài Loan khi hoàn cảnh VNCH có khác gì xứ Đài? Chậm còn hơn không.
Chúc Tết cửa quan
Tháng 12/2009, Chủ tịch Thành phố Hà Nội chỉ đạo: Không đi chúc Tết, tặng hoa lãnh đạo trong dịp Tết. Tháng 12/2010, thông điệp này được lặp lại, tô đậm thêm bằng từ “nghiêm cấm”.
Tháng 12/2012, thường trực Ban Bí thư ký chỉ thị 12 có nội dung “nghiêm cấm tặng quà Tết cho cấp trên” trong dịp Xuân Quý Tỵ. Những lệnh cấm tương tự xuất hiện ở nhiều ngành, nhiều địa phương trong cả nước.
Thời gian đó, trên phố Hà Trung, con phố chuyên đổi ngoại tệ của Hà Nội, các lãnh đạo Ban quản lý các dự án đường sắt “lầm lũi” đi về nhiều bận mỗi dịp Tết đến Xuân về, đổi từ Yên Nhật sang tiền Việt Nam để tiêu. Tổng số tiền họ nhận từ các đối tác Nhật Bản lên tới 11 tỷ đồng.
Tôi nhắc lại những lệnh cấm chúc Tết ở giai đoạn 2009 và vụ tham nhũng ở Ban quản lý các dự án đường sắt Việt Nam là bởi nó đã được khai ra ở tòa. Và bởi vụ án ấy, mặc dù là án kinh tế chứ không phải chạy chức chạy quyền hay “ngoại giao” thông thường, nhưng đối tác Nhật cũng chọn dịp Tết cổ truyền của nước ta để đưa tiền. Tết năm nào cũng đưa tiền và chi tiền. Giải ngân số tiền ấy, theo các đối tượng, cũng lại chi cho việc... đi Tết.
Người Nhật đã không đón Tết âm lịch từ khá lâu rồi. Họ không hổ danh là những người chu đáo và tỉ mỉ, ngay cả trong việc tìm hiểu "tập quán quan chức Việt". Họ hiểu, Tết ở Việt Nam là một dịp thích hợp cho việc gì.
Đó chỉ là một ví dụ có thể nhìn thấy được, một vụ án đã xử rồi, về những gì diễn ra đằng sau những lệnh cấm chúc Tết. Tất nhiên, phố Hà Trung dịp Tết không chỉ sống bằng việc đổi Yên Nhật, và có thể còn rất nhiều những lần “đi Tết” bằng ngoại tệ khác chưa bị lộ.
Chỉ là một ví dụ, bởi vì không thể lần giở lại được hết lịch sử nền hành chính để biết rằng đã có bao nhiêu chỉ đạo về việc không đi Tết lãnh đạo; cũng như là lần đầu tiên các cấp đề cập tới vấn đề đó từ bao giờ.
Chỉ là một ví dụ, vì các đối tác nước ngoài không phải là chủ thể chính của các cuộc “chúc Tết” được nghiêm cấm. Mỗi dịp Tết đến, những con phố nhỏ đi ngang qua nhà nhiều vị lãnh đạo lại có nguy cơ tắc cứng. Nói như Bộ trưởng Chủ nhiệm văn phòng chính phủ Mai Tiến Dũng, thì thậm chí là những người tới chúc Tết lãnh đạo còn phải băn khoăn “đến thì xếp hàng đến bao giờ”.
Đến thì xếp hàng không biết tới lúc nào. Hàng xóm của một vị quan nhỏ, cũng có thể hiểu được điều này. Những chiếc xe không biết giấu mình đành đỗ chật phố, những ấm chè được pha mới liên miên, và những cuộc “chúc Tết”, ở sự tận cùng vô lý, lại phải diễn ra thật chóng vánh, và... trước Tết, để đáp ứng đặc thù thời đại.
Năm nay, chính phủ lại một lần nữa chỉ đạo các địa phương không về Hà Nội chúc Tết lãnh đạo. Đó là một chỉ đạo không mới, nhưng vẫn một lần nữa cần được đưa ra.
Những cuộc đưa và nhận hối lộ, hay là văn hóa quà biếu nói chung, không liên quan gì đến ngày Tết. Nhưng sinh ra một dịp mà mọi người có thể công khai đến nhà, thậm chí công khai đến văn phòng nhau, mang theo quà biếu trên tay, thì nó trở thành một cái cớ tốt cho những cái bắt tay hứa hẹn. 
Bản thân việc các cấp năm nào cũng phải đưa chỉ đạo “cấm chúc Tết lãnh đạo” đã hiệu quả hơn bất kỳ một cuộc thống kê nào về văn hóa quà biếu.
Chỉ đạo của chính phủ vẫn cần thiết. Ít nhất là ở việc nó tiếp tục tô đậm thực tế và thể hiện quyết tâm đấu tranh chứ không để cái sự việc tưởng như đã hiển nhiên ấy trở thành "lễ nghĩa" mặc định.
Và tất nhiên là có một chỉ đạo của chính phủ thì các lãnh đạo địa phương cũng phải đắn đo khi quyết định về thủ đô chúc Tết? Nó có thể cho đường dây nóng của Cục chống tham nhũng thêm lý do để đổ chuông.
Nhưng việc cấm chúc Tết sẽ chỉ đánh tới phần ngọn của vấn đề. Gốc rễ, vẫn là những cơ chế chống tham nhũng đang được triển khai nhưng chưa hiệu quả. Công cuộc giám sát không thể và không nên được thực hiện ở cửa nhà các lãnh đạo. Những chỉ đạo “cấm chúc Tết”, được đưa ra để người ta nhớ rằng đằng sau “chúc Tết” thật ra là nỗi lo lắng khôn cùng về một hệ thống chưa được minh bạch và cơ chế giám sát còn chưa hoàn thiện.Không biết tôi có mộng mơ không khi mong đến một ngày, thay vì cấm, chúng ta sẽ tự hào giới thiệu với người Nhật rằng chúng tôi đã có thể mở toang cửa đón khách.Đức Hoàng
Quota cho cái nghèo
Cơn lũ ở miền Trung đã đi qua vài tuần, nhưng vẫn liên tục tạo những làn sóng thời sự mới. Tuần này, nổi lên tranh cãi xung quanh việc một trưởng thôn ở Quảng Bình thu hồi tiền của các đoàn cứu trợ để chia lại cho cả thôn.
Ngay sau khi vụ việc xảy ra, người đàn ông này bị lên án, bị gán cho đủ thứ động cơ vụ lợi. Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Bình khẳng định: nếu sự việc này là đúng, ông sẽ “cách chức ngay người trưởng thôn sai phạm mà không cần phải nói thêm gì nữa.”
Sự phẫn nộ đang bao trùm dư luận hôm nay khiến tôi nhớ lại những gì từng diễn ra sau Tết Kỷ Sửu 2009. Năm ấy, Thủ tướng chính phủ quyết định: mỗi hộ nghèo sẽ nhận được khoản hỗ trợ 200.000 đồng một người để ăn Tết. Vài ngày sau Tết báo chí phát hiện ra rằng hầu như ở bất cứ địa phương nào cũng xảy ra tình trạng trưởng thôn thu lại hoặc không phát hết tiền Tết cho người nghèo. Những khoản hỗ trợ đã bị giữ lại để chia đều cho mọi người trong thôn hoặc để bổ sung vào các quỹ xây dựng nông thôn.
Tôi đến Hà Tĩnh tìm hiểu sự việc. Người dân “bao vây” xe của chúng tôi để đua nhau phân trần. Những hộ dân bị thu lại thì đòi phải được nhận toàn bộ số tiền. Những gia đình khác đã được chia tiền thì nhất quyết không trả lại. Họ lập luận: chúng tôi cũng nghèo chả khác gì các gia đình thuộc diện nghèo.     
Tôi đã gặp những người trưởng thôn giữ lại tiền của người nghèo năm đó. Tất cả đang phải sống trong sự xỉ vả của dư luận nhưng đều khẳng định rằng họ không vụ lợi. Việc chia đều tiền Tết cho người nghèo là phải làm để “ổn định tình hình địa phương”.
Một chủ tịch xã kể cho tôi một câu chuyện không biết nên khóc hay cười. Chỉ hơn 20 ngày sau lũ ông đã sụt gần chục cân. Có hơn 40 đoàn cứu trợ đến với xã ông, đoàn nào cũng đề nghị ông phải dẫn đi gặp người dân, đoàn nào cũng đề nghị xã phải tiếp đón, phải giúp họ tổ chức lễ trao quà từ thiện. Điều mà ông chủ tịch xã năm ấy bức xúc nhất là việc các đoàn từ thiện này cũng không muốn nghe lời khuyên của xã về địa chỉ tặng quà. Những nhà hảo tâm muốn được tự tay trao quà và chụp ảnh với người dân vùng lũ nhưng lại không thể lội sâu. Hệ quả là cứ nhà nào ít ngập nhất đồng nghĩa đoàn từ thiện dễ vào nhất thì sẽ được nhiều quà nhất. Sự tị nạnh so bì trong dân trở nên căng thẳng mà xã cũng không biết làm cách nào giải quyết.
Ở nước ta có một nghịch lý. Đó là mặc dù xã hội luôn đề cao công tác an sinh nhưng chúng ta lại thiếu đi những thước đo chuẩn để xác định ai thực sự nghèo và ai thực sự bị thiệt hại. Lấy ví dụ việc xác định hộ nghèo. Theo tiêu chuẩn của nhà nước thì hộ gia đình ở nông thôn có thu nhập dưới 200.000 đồng/người/tháng phải được công nhận hộ nghèo. Tuy nhiên, các địa phương lại hoàn toàn không có cách nào để điều tra được chính xác thu nhập của người dân. Rút cuộc việc xác định hộ nghèo được thực hiện bằng cách phân bổ.
Cấp tỉnh phân bổ tỷ lệ nghèo cho cấp huyện theo chỉ tiêu giảm nghèo đã thống nhất với trung ương. Cấp huyện sau đó phân bổ tỷ lệ nghèo cho các xã và xã thì lại chia đều cho các thôn. Ở nhiều thôn, do không còn cách nào khác, đành họp dân lại để “bình bầu” xem ai nên được coi là nghèo. Tức là việc nghèo - đi kèm với nó là các hỗ trợ - cũng bị áp quota.
Những trưởng thôn năm 2009 thu lại tiền tết của người dân thú nhận với tôi rằng: họ hiểu số hộ nghèo thực sự ở thôn mình lớn hơn nhiều với số hộ nghèo được vào danh sách. Đó là lý do khi có chút hỗ trợ, nhiều hộ “không nghèo” đã cảm thấy bất bình.
Hôm qua một người bạn hỏi tôi ý kiến về những gì vừa xảy ra ở Quảng Bình. Câu trả lời của tôi là tôi không biết nữa. Đôi khi những vụ ăn bớt tiền cứu trợ vẫn xảy ra và chúng đã làm xói mòn khủng khiếp niềm tin của xã hội.
Nhưng hôm qua tôi thấy một người dân ở Quảng Bình đã xuất hiện trên báo. Bà nói, bà tình nguyện chia số tiền được cứu trợ cho các hộ bị thiệt hại khác, chứ không phải trưởng thôn ép. Có thể nhiều hộ khác không nghĩ như bà, không muốn chia, đó là quyền của họ, và trưởng thôn đã làm sai. Nhưng lời bà làm tôi tin rằng thực sự việc hỗ trợ cái nghèo ở nơi ấy cũng đã vướng vào “hạn ngạch”.
Những người trưởng thôn mà tôi gặp sau tết Kỷ Sửu ở Hà Tĩnh đều đã mất chức. Nhưng điều làm họ đau đớn nhất không phải là vị trí trưởng thôn, mà là sự nghi kị gièm pha của dư luận.
Nước ta từ lâu được coi là một hình mẫu của thế giới trong xóa đói giảm nghèo. Nhưng sau những trận lũ, khi cái nghèo bị bóc trơ trụi đến tận cùng, vẫn lộ ra có những cái nghèo chưa được cấp quota.Lê Anh Ngọc
Những phong bì dúi vội
Năm nào tôi cũng bối rối, biết đưa ra con số nào “cho vừa”. Nhưng nếu khuyên rằng đó là việc chẳng nhất thiết phải làm, bạn sẽ giãy nảy lên vì sợ con bị trù úm.
Một đôi khác, vợ chất đều làm ở công ty nước ngoài, tổng thu nhập tính chừng 4 nghìn USD mỗi tháng, cũng chẳng vứt qua thời cơ nào để quà cáp ba cô giáo, từ 8/3, đến Tết Dương lịch, Âm lịch. 20/11 lại càng là một dịp đặc biệt. Họ muốn ba giáo lưu ý đến con mình hơn. Là ba giáo, khi lắng nghe băn khoăn của bạn tôi – các bậc ba má, tôi bùi ngùi dìm ra rằng, phần lớn phụ huynh đến cùng chúng tôi trong ngày này cốt yếu vì một nỗi sợ mơ hồ hoặc một sự mưu cầu lợi ích nào đó cho con, chứ chẳng hẳn vì tình trưởngm chân tình dành cho ba cô. Mặc dù đa số chúng tôi trân quý và mong đợi điều đó hơn trưởng. Với người bạn năm nào cũng hỏi “bao nhiêu mới vừa”, tôi luôn trấn an rằng, dù là “chẳng có gì”, các con cũng chẳng đến mức bị trù úm. Nhưng bạn luôn chẳng tin tôi. Tôi hiểu, một lời của tôi chẳng thể lấn át được điều mà trưởng xã hội đang đồng thanh nói.Trong ký ức của tôi về thời còn đi học, ngày Hiến chương Nhà giáo được gọi lệch thành ngày Hiến cam Nhà giáo vì dịp này trùng mùa cam. Mỗi lớp học trò một túi cam, và chỉ cầm thôi, mang đến biếu cô ba. Tôi chẳng rắn chắc ba cô tôi buổi đó thấy cầm “có vừa chẳng”, nhưng những câu chuyện qua lại giữa ba trò đều ngọt ngào và ấm áp.Nhưng theo thời gian, chẳng rõ từ bao bây giờ, ngày Hiến chương các nhà giáo biến tướng thành ngày hiến phong bì cho ba cô. Ngày 20/11, lẽ ra phải là ngày vui thiêng liêng của cô trò và phụ huynh thì đối cùng chẳng ít người lại trở thành tiếng thở dài, nặng thêm gánh mưu sinh vốn đã đầy nhọc nhằn. Họ cân nhắc giữa việc vứt phong bì bao nhiêu, đi cô nào, bớt ba nào… mà chẳng chú ý rằng, các ba cô nếu biết mình dù được thêm hay bớt, cũng sẽ tổn thương lắm.Có hai con ở độ tuổi đến trường, cùng tư cách là phụ huynh, tôi cũng coi ngày 20/11 là một dịp rất quan trọng. Chỉ có điều, lý do tôi đến thăm ba cô của con tôi chẳng giống những người bạn trên. Tôi chẳng bị ám ảnh bởi vì nỗi sợ “bị trù”, cũng chẳng mong muốn con tôi được lưu ý nâng đỡ hơn các bạn khác; tôi rắn chắc chắn chẳng hy vọng quà tặng của mình, dù là phong bì, hay vật dụng, có thể giúp cô thay đổi, trưởngi thiện cá sống. Con tôi, những đứa trẻ đang mỗi tuổi một khác, chẳng ngừng biến đổi về bụng sinh lý. Và ở phía con, tiếp xúc 10 bây giờ mỗi ngày là các cô, chứ chẳng phải chỉ có khoảng 5 bây giờ (nếu chẳng tính thời gian ngủ) như cha mẹ. Nên tôi thấy chẳng có lý do gì để vứt qua một thời cơ để tri ân những người đã dạy bảo và chăm nom con mình. Xuất phát từ sự chân tình đó, tôi thường chẳng băn khoăn về việc “bao nhiêu là vừa”. Điều tôi muốn hơn trưởng trong cá viếng thăm là mang đến thông điệp rằng: chúng tôi hàm ân và trân trọng.Năm đầu vào nghề, tôi từng sốc khi có một vài học sinh mang phong bì lên dúi vào tay tôi cùng lời chúc nhân dịp 20/11. Trải qua gần 15 năm trong nghề, năm nào tôi cũng phải đối mặt và xử lý những trường hợp hồn nhiên đến tội nghiệp đó.Hôm nay, đến trường, tôi sẽ dìm được những tình trưởngm chân tình của những bậc ba má muốn nói lời trưởngm ơn. Nhưng tôi có thể cũng phải bối rối cùng những chiếc phong bì được học trò dúi vội vào tay.Đỗ Sông Hương

No comments:

Post a Comment