Wednesday, February 15, 2017

Ca Dao Ngày Valentine

Ngày 14 tháng 2 thường niên là Ngày Valentine, còn gọi là Ngày Lễ Tình Nhân.

Ông bà mình ngay xưa không có truyền thống hàng năm vui ngày lễ này. Có lẽ vì, ông bà mình xem ngày nào cũng là Ngày Lễ Tình Nhân.

Bạn không tin?

Thử đọc lại ca dao sẽ thấy: những dòng tình ca xuất hiện liên tục, bất kể xuân hạ thu đông.

Yêu nhau sao chờ tới chỉ một ngày trong năm.

Bạn có thể thắc mắc, tại sao tặng nhau ca dao?

Đơn giản, vì thời xưa không có chuyện tặng nhau sôcôla, cũng chẳng tính chuyện tặng nhau hoa hồng. Ca dao thôi là đủ. Vì thơ là từ con tim mà ra.

Nơi đây, trong ngày của các tình nhân, xin chép lại nơi đây những lời ca dao, ông bà mình một thời tặng nhau.

- Rủ nhau xuống bể mò cua
Đem về nấu quả mơ chua trên rừng.
Em ơi chua ngọt đã từng
Non xanh nước bạc ta đừng quên nhau...

- Hai ta cách một con sông
Muốn sang anh ngả cành hồng cho sang...

- Cách nhau có một con đầm
Muốn sang anh bẻ cành trầm cho sang
Cành trầu lá dọc lá ngang
Đố người bên ấy bước sang cành trầm...

- Gần đây mà chẳng sang chơi
Để em ngắt ngọn mồng tơi bắc cầu
Sợ rằng chàng chả đi cầu
Cho tốn công thợ, cho sầu lòng em...

- Rủ nhau đi cấy đi cày
Bây giờ khó nhọc có ngày phong lưu
Trên đồng cạn, dưới đồng sâu
Chồng cày vợ cấy, con trâu đi bừa...

- Thân em như hạt mưa sa,
Hạt rơi đài các, hạt ra ngoài đồng...

- Nhớ ai như nhớ thuốc lào
Đã chôn điếu xuống lại đào điếu lên

- Nhớ ai ra ngẩn vào ngơ
Nhớ ai ai nhớ bây giờ nhớ ai?

- Đêm qua ra đứng bờ ao
Trông cá cá lặn trông sao sao mờ
Buồn trông con nhện giăng tơ
Nhện ơi nhện hỡi nhện chờ mối ai
Buồn trông chênh chếch sao mai
Sao ơi sao hỡi nhớ ai sao mờ...

- Gửi khăn, gửi áo, gửi lời
Gửi đôi chàng mạng cho người đàng xa...

- Nhớ khi khăn mở trầu trao
Miệng chỉ cười nụ biết bao nhiêu tình....

- Nhớ ai bổi hổi bồi hồi
Như đứng đống lửa như ngồi đống rơm...

- Ai làm cho dạ em buồn
Cho con bướm lụy, chuồn chuồn lụy theo.

- Anh về, em chẳng dám cầm
Dang tay đưa bạn, ruột bầm như dưa.
Anh về người Huế lâu vô
Vẽ tranh họa đồ để lại cho em
Anh về, em túm vạt áo em la làng
Bỏ chữ thương, chữ nhớ lại giữa đàng cho em.

- Ăn cơm chống đũa chờ anh
Mảng sầu nhân nghĩa mình xem như chàm.

- Biển Đông sóng gợn tứ mùa
Ai cho bậu uống thuốc bùa bậu mê.

- Bông quỳnh rụng xuống cội quỳnh
Dẫu ai ngậm ngọc dỗ mình đừng xiêu.

- Buổi chợ đông, con cá hồng anh chê lạt
Tan chợ rồi, con tép bạc anh khen ngon.

- Cây khô chết đứng giữa trời
Chết thời chịu chết, không bội lời hẹn xưa.

- Chẳng chè, chẳng chén sao say
Chẳng thương chẳng nhớ sao hay đi tìm?

- Chiếc thuyền kia nói có,
Chiếc ghe nọ nói không.
Phải chi miễu ở gần sông
Em thề một tiếng kẻo lòng anh nghi.

- Chiều nay cắt cổ con gà vàng
Để khuya nó gáy, hai đàng biệt ly.

- Chừng nào cho vạc xa cồn,
Cù lao xa biển anh mới đành xa em.
Chừng nào cầu đá rã tan
Sông Hàm Luông lấp cạn mới quên lời thề

- Cô kia chèo lái một mình
Cho anh chèo với cho mình có đôi.

- Cơm ăn ba chén lưng lưng
Uống nước cầm chừng để dạ thương em.

- Cơm sôi, lửa cháy, gạo nhảy tưng bừng
Anh thương em như lửa nọ cháy phừng
Dầu cho lở núi, tan rừng cũng thương.

- Cực vì hai đứa hai nơi
Muốn qua thăm bậu sợ lời thế gian

- Dao phay kề cổ, máu đổ không màng
Chết thời chịu chết, buông nàng anh không buông.

- Dế ngâm sầu nhiều câu rỉ rả
Nhớ bạn chung tình thức cả năm canh.

- Đèn Sài Gòn ngọn xanh ngọn đỏ
Đèn Mỹ Tho ngọn tỏ, ngọn lu
Anh về học lấy chữ nhu (chữ Nho)
Chín trăng em cũng đợi, mười thu em cũng chờ

- Đêm khua đèn tắt nhang tàn
Dế ngâm rỉ rả dạ càng sầu riêng,

- Trao lời mà chẳng trao duyên
Gỉa như trao thảm, trao phiền cho nhau.

- Đêm nằm bỏ tóc qua mình
Thề cho bán mạng kẻo tình nghi oan.

- Đêm nằm mơ tưởng, tưởng mơ
Chiêm bao thấy bậu, dậy rờ chiếu không.

- Đó đi tu đây xin ở sãi
Ăn đĩa tương chùa trọn ngãi cùng nhau.

- Đồng Nai, Châu Đốc, Định Tường
Lòng anh sở mộ con gái vườn mà thôi.

- Đứa nào thấy Tấn, quên Tần
Xuống sông sấu ních, lên rừng cọp tha.

- Em về anh mượn khăn tay
Gói câu tình nghĩa lâu ngày sợ quên.

- Gọi đò chẳng thấy đò sang
Phải chăng người cũ phụ phàng khách xưa?

- Lên non thiếp cũng lên theo
Tay vịn chân trèo, hái trái nuôi nhau.

- Mình về em chẳng dám đưa
Hai hàng nước mắt như mưa tháng mười.

- Nhớ ai lệ chảy ngùi ngùi
Khăn lau chẳng sạch, áo chùi chẳng khô.

- Quí gì một nải chuối xanh
Năm bảy người giành cho mủ dính tay
Mủ dính tay anh chùi đọt cỏ
Đã thương nàng rồi không bỏ được đâu.

- Ra về không lẽ về luôn
Để khăn xéo lại lệ tuông em chùi.

- Rượu ngon cái cặn cũng ngon
Anh thương em bất luận chồng con mấy đời.

- Sông dài cá lội biệt tăm
Người thương đâu vắng chỗ nằm còn đây.

- Sông sâu sóng bủa láng cò
Thương em vì bởi câu hò có duyên.

- Sông sâu, sào ngắn khó dò
Muốn qua thăm bậu ngặt đò không đưa.

- Theo nhau cho chọn đạo đời
Dẫu mà không chiếu, trải tơi mà nằm.

- Thương em tình gởi trong mơ
Nhớ em rạo rực như bờ sóng xô

- Thò tay bẻ nhánh mai tàn
Bỗng nhìn thấy bạn hai hàng lệ sa.

- Thò tay mà ngắt ngọn ngò
Thương em đứt ruột, giả đò ngó lơ.

- Thò tay ngắt ngọn rau ngò
Thấy anh còn nhỏ, giữ bò em thương.

- Tu đâu cho anh tu cùng
Mai sau thành Phật ngồi chung một bàn.

- Vì ai thiếp mới xa chàng
Tại con chim cú vào làng kêu đêm.

- Ví dầu cha đánh mẹ treo
Đứt dây té xuống, em theo đến cùng....

Bạn thấy chưa? Ông bà mình đã có những Lễ Tình Nhân tuyệt vời. Valentine làm gì lãng mạn như ca dao thế này?
Cô Tư Sài Gòn
"Ca dao là thể thơ dân gian, được lưu truyền dưới dạng câu hát, có ý nghĩa sâu sắc và là thể loại lục bát, có dạng ca dao". Còn theo Vũ Ngọc Phan thì:"Ca dao là một loại thơ dân gian có thể ngâm được như các loại thơ khác và có thể xây dựng thành các điệu ca dao.

Bằng những tình yêu lành mạnh, tình cảm tự nhiên được miêu tả một cách sinh động trong ca dao Việt Nam. Cũng qua đó đã cho ta thấy sự hà khắc của lễ giáo phong kiến trước đây. Không những thế, một số bài ca dao đã phản ánh tinh thần đấu tranh để bảo vệ tình yêu chân chính của các bạn thanh niên thời bấy giờ

Những bài ca dao tục ngữ về tình yêu đôi lứa hay nhất với các tài liệu tổng hợp như: ca dao tục ngữ về tình yêu, tục ngữ về tình yêu nam nữ, ca dao với những cung bậc nỗi nhớ của tình yêu, những lối tỏ tình đáng yêu trong ca dao Việt,
  • ca dao tình yêu nam nữ
  • tục ngữ về tình yêu đôi lứa
  • ca dao tuc ngu ve tinh cam gia dinh
  • ca dao tình yêu quê hương đất nước
  • ca dao tục ngữ về tình yêu hôn nhân và gia đình
  • ca dao tình yêu chế
  • ca dao về tình nghĩa vợ chồng
  • ca dao về tình yêu trai gáiCô kia cắt cỏ một mình,
    Cho anh cắt với chung tình làm đôi.
    Cô còn cắt nữa hay thôi,
    Cho anh cắt với làm đôi vợ chồng.

    Cái cò lặn lội bờ ao
    Phất phơ đôi dải yếm đào gió bay
    Em về giục mẹ cùng thầy,
    Cắm sào đợi nước biết ngày nào trong?
    Cổ yếm em thõng thòng thòng,
    Tay em đeo vòng như bắp chuối non.
    Em khoe em đẹp em giòn,
    Anh trông nhan sắc em còn kém xuân.

    Cổ tay em trắng như ngà,
    Con mắt em liếc như là dao cau.
    Miệng cười như thể hoa ngâu,
    Cái khăn đội đầu như thể hoa sen.

    Cái cò bay bổng bay lơ
    Lại đây anh gởi xôi ngô cho nàng.
    Đem về nàng nấu nàng rang,
    Nàng ăn có dẻo thì nàng lấy anh.

    Đêm đêm khêu ngọn đèn loan,
    Nhớ chàng quân tử thở than mấy lời.
    Mong chàng chẳng thấy chàng ôi,
    Thiếp tôi trằn trọc vội rời chân ra.
    Nhác trông lên đã xế tà
    Đêm khuya khoắt con gà gáy sang canh.
    Mong anh mà chẳng thấy anh,
    Thiếp tôi buồn bã khêu quanh ngọn đèn.

    Đôi ta bắt gặp nhau đây,
    Như con bò gầy gặp bãi cỏ hoang.

    Đôi ta như tượng mới tô,
    Như chuông mới đúc, như chùa mới xây.

    Đôi ta như lửa mới nhen,
    Như trăng mới mọc, như đèn mới khêu.

    Đôi ta như rắn liu điu,
    Nước chảy mặc nước, ta dìu lấy nhau.

    Đôi ta như ruộng năm sào,
    Cách bờ ở giữa làm sao cho liền?Đôi ta như thể đồng tiền,
    Đồng sấp, đồng ngửa, đồng nghiêng, đồng nằm.

    Đôi ta như thể con bài,
    Đã quyểt thì đánh, đừng nài thấp cao
    Đôi ta như đá với dao,
    Năng siếc, năng sắc, năng chào, năng quen.

    Đôi ta như ngãi Phan Trần,
    Khi xa ngàn dặm, khi gần bên đôi.

    Đôi ta như rượu với nem,
    Đang say ngây ngất, ai dèm chớ xa.

    Đôi ta như lúa đòng đòng,
    Đẹp duyên nhưng chẳng đẹp lòng mẹ cha
    Đôi ta như chỉ xe ba,
    Thầy mẹ xe ít, đôi ta xe nhiều.

    Đêm nằm lưng chẳng tới giường,
    Trông cho mau sáng ra đường gặp em.

    Đường dài ngựa chạy biệt tăm,
    Người thương có nghĩa trăm năm cũng về.

    Đầu năm ăn quả thanh yên,
    Cuối năm ăn bưởi cho nên đèo bòng.
    Vì cam cho quýt đèo bòng,
    Vì em nhan sắc cho lòng nhớ thương.

    Đêm khuya thiếp mới hỏi chàng:
    Cau xanh ăn với trầu vàng xứng chăng?
    Trầu vàng nhá lẫn cau xanh,
    Duyên em sánh với tình anh tuyệt vời.

    Đói lòng ăn nửa trái sim,
    Uống lưng bát nước đi tìm người thương
    Người thương, ơi hỡi, người thương,
    Đi đâu mà để buồng hương lạnh lùng.

    Đôi ta cùng bạn chăn trâu,
    Cùng mặc áo vá nhuộm nâu một hang.
    Bao giờ cho gạo bén sang,
    Cho trăng bén gió, cho nàng bén anh.

    Đêm qua trời sáng trăng rằm,
    Anh đi qua cửa em nằm không yên.
    Mê anh chẳng phải mê tiền,
    Thấy anh lịch sự có duyên dịu dàng.
    Thấy anh em những mơ màng,
    Tưởng rằng đây đấy phượng hoàng kết đôi.
    Thấy anh chưa kịp ngỏ lời,
    Ai ngờ anh đã vội dời gót loan.
    Thiếp tôi mê mẩn canh tàn,
    Chiêm bao như thấy anh chàng ngồi bên.
    Tỉnh ra lẳng lặng yên nhiên,
    Tương tư bệnh phát liên miên cả ngày.
    Nghĩ rằng duyên nợ từ đây,
    Xin chàng hãy lại chơi đây chút nào.
    Cho thiếp tỏ thiệt thấp cao!

No comments:

Post a Comment