Tuesday, June 6, 2017

4 điểm ít biết về ‘núi nợ’ nguy hiểm của Trung Quốc

Đống nợ khổng lồ của Trung Quốc lại trở thành tâm điểm chú ý của dư luận trong hơn 1 tuần qua sau khi tổ chức định mức tín nhiệm Moody’s hạ thứ hạng của Trung Quốc với cảnh báo rằng tình hình tài chính của nước này đang gặp vấn đề do nợ tăng và kinh tế giảm tốc.
Moody’s đã đánh tụt bậc xếp hạng tín nhiệm của Trung Quốc từ Aa3 xuống A1 – hành động đầu tiên như vậy trong gần 3 thập kỷ trở lại đây.
Lo ngại về “núi nợ” của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đã không còn là điều gì xa lạ. Năm ngoái, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cũng đã thúc giục Bắc Kinh phải khẩn cấp xử lý vấn đề nợ của mình, nhưng những nỗ lực của Trung Quốc dường như mới dừng ở mức độ “cưỡi ngựa xem hoa”.
Một phân tích của kênh CNN Money dưới đây cho thấy vấn đề nợ của Trung Quốc đang tệ đến mức nào.
Đống nợ dày lên theo năm tháng
Khi tăng trưởng của các nước phương Tây suy yếu sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, các chính quyền địa phương và các doanh nghiệp nhà nước của Trung Quốc lại vay mượn những khoản tiền lớn để xây dựng thành thị, đường xá, cơ sở hạ tầng, đầu tư vào các doanh nghiệp và thúc đẩy thị trường tài chính.
Việc chi tiêu “vô độ” đó khiến cho những khoản nợ trong nước ngày một lớn, đặc biệt tại nhiều doanh nghiệp nhà nước hoạt động không hiệu quả.
Theo số liệu của Ngân hàng Thanh toán Quốc tế, nợ của các doanh nghiệp tại Trung Quốc đã tăng vọt lên mức tương đương khoảng 170% GDP (năm 2016), gần gấp đôi tỷ lệ trung bình của các nền kinh tế khác. Năm 2008, con số này là khoảng 100%.
Trung Quốc đang nỗ lực xử lý…
Các nhà chức trách Trung Quốc nhận thức rất rõ vấn đề của mình. Họ đã đưa ra một series các biện pháp trong những năm qua để giải quyết đống nợ của chính quyền các địa phương và nợ xấu của các ngân hàng. Họ cũng cố gắng tìm cách giảm sự phụ thuộc vào tín dụng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Tuy nhiên, những nỗ lực của chính phủ Trung Quốc trong việc xử lý đống nợ đầy rủi ro hệ thống tài chính vẫn khiến nhiều nhà đầu tư không khỏi không lo lắng.
Trung Quốc vẫn đang áp dụng cách tiếp cận “mềm mỏng, nhẹ nhàng” đối với việc giảm núi nợ của mình do còn muốn giữ mục tiêu để kinh tế tăng trưởng ổn định.
Một số chuyên gia kinh tế ủng hộ quan điểm đó, cho rằng những biện pháp quá nhanh và quyết liệt có thể đẩy Trung Quốc vào một cuộc khủng hoảng tài chính.
Tình hình lẽ ra đã có thể trở nên tồi tệ hơn
Tình hình lẽ ra sẽ khác nếu như chính phủ Trung Quốc không có một khối tài sản lớn để chống đỡ.Trung Quốc hiện vẫn còn nhiều dư địa chính sách để đối phó. Một lựa chọn là chính phủ có thể tung ra một gói cứu trợ các ngân hàng, mà theo tổ chức Capital Economics, thì biện pháp này có thể đẩy tỷ lệ nợ chính phủ tăng từ 55% lên 90% GDP.
Tỷ lệ này tuy cao, nhưng vẫn thấp hơn so với nhiều nước khác, trong khi chính phủ Trung Quốc có khối tài sản lớn hơn rất nhiều so với hầu hết các chính phủ khác.
Xếp hạng của Trung Quốc hiện bằng với bậc xếp hạng của Nhật Bản – một quốc gia khác cũng đang có khoản nợ chính phủ khổng lồ.
Tuy nhiên, việc vỡ nợ mang tính hệ thống sẽ khó xảy ra hơn khi đống nợ đó đang thuộc về một chính phủ có khối tài sản lớn.Ấn Độ không cử phái đoàn chính thức tới tham dự Diễn đàn “Một vành đai, một con đường” ở Bắc Kinh, thay vào đó chỉ trích sáng kiến ​​này của Trung Quốc.
Trung Quốc đang vận động các nước tham gia một dự án khổng lồ mang tên ‘Một vành đai, một con đường’ (OBOR), được mô tả là ‘Con đường tơ lụa’ mở ra các tuyến giao thương trên toàn cầu.
Chương trình đầy tham vọng của Trung Quốc kêu gọi các nước đầu tư hàng tỷ USD cho các dự án hạ tầng, bao gồm đường sắt, cảng biển và hệ thống vận chuyển năng lượng.
Trung Quốc
Sơ đồ về ‘Một vành đai, một con đường’ mà Trung Quốc đề xuất (Ảnh: CNBC)
Ấn Độ không hào hứng với sáng kiến của Trung Quốc vì một trong các cấu phần của dự án này là Hành lang Kinh tế Trung Quốc – Pakistan được tiến hành thông qua Kashmir, một khu vực thuộc Ấn Độ nhưng bị Pakistan kiểm soát, theo SCMP.
Khi được hỏi liệu New Delhi có tham gia hội nghị thượng đỉnh này hay không, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Ấn Độ Gopal Baglay nói rằng nước ông không thể chấp nhận một dự án làm ảnh hưởng đến chủ quyền của mình, theo Reuters.
“Không một quốc gia nào có thể chấp nhận một dự án phớt lờ những mối quan tâm cốt lõi của họ về chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ”, ông Baglay tuyên bố.
Ông Baglay cũng cảnh báo các nước khác về nguy cơ nợ nần từ dự án của Trung Quốc. Theo Reuters, một trong những lời chỉ trích về kế hoạch Con đường tơ lụa là việc các nước tiếp nhận có thể phải vật lộn để trả nợ cho các dự án cơ sở hạ tầng khổng lồ được thực hiện và tài trợ bởi các doanh nghiệp và ngân hàng Trung Quốc.
“Các sáng kiến ​​kết nối phải tuân theo các nguyên tắc về trách nhiệm tài chính để tránh các dự án tạo ra gánh nặng nợ không bền vững cho các cộng đồng”, ông Baglay nói.
Phát biểu trong Diễn đàn tại Bắc Kinh hôm qua, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cam kết chi 124 tỷ đô la cho dự án Vành đai và Con đường.
Diễn đàn OBOR có sự tham gia của lãnh đạo từ 29 quốc gia, trong đó có Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayep Erdogan.Chủ tịch nước Việt Nam Trần Đại Quang cũng có mặt tại diễn đàn nhân chuyến thăm chính thức của ông tới Trung Quốc từ ngày 11 đến ngày 15/5.Thu Phương,Minh Tuệ 

No comments:

Post a Comment