Friday, July 14, 2017

Bài viết hay(517̉̉̉7)

Ai ngu mới tin Cả Lú; nhất là khi Lú tuyên bố chống tham nhũng thì quả là hài hước. Đứa nào trong BCT & TƯ Đảng dám thề độc là nếu tao tham nhũng thì sẽ hộc máu chết ngay cho coi? Có lẽ là ít nhất 90% đảng viên CSVN sẽ hộc máu chết ngay lập tức. Đứa hộc máu chết đầu tiên có thể là Cả Lú! Ngu sao mà không tham nhũng khi chúng nó dâng tới miệng? Không chỉ có tiền dollars hay vàng hột xoàn mà còn có cả gái trinh nữa chứ. Tha hồ xả xui kia mà. Nhân dân tha hóa cán bộ đó chứ?

Lưu Hiểu Ba và hành trình đi tìm dân chủ tại Trung Quốc

Ông Lưu Hiểu Ba người tù nhân lương tâm nổi tiếng nhất của Trung Quốc qua đời vào ngày 13/7 vừa qua. Hồi cuối tháng trước, truyền thông quốc tế loan tin là ông đã được đưa ra khỏi tù vào bệnh viện vì bị ung thư gan giai đoạn cuối. Vợ ông, bà Lưu Hà cho biết bệnh ông đã nặng đến mức không chữa trị được. Và đúng với bản chất độc ác của chế độ cộng sản, ông vẫn bị quản thúc trong bệnh viện. Ngoài vợ ông ra, thân nhân hoặc bạn bè không dễ dàng vào thăm viếng vì họ sẽ ''được công an hỏi thăm sức khoẻ'' nếu có ý định đó.
Lưu Hiểu Ba sinh năm 1955 trong một gia đình trí thức. Ông đậu bằng Cử Nhân Văn Khoa và Thạc Sĩ từ Đại Học Sư Phạm Bắc Kinh. Sau khi tốt nghiệp, ông làm giảng viên tại đây và lấy bằng tiến sĩ vào năm 1988. Ông cũng được mời thỉnh giảng tại một vài trường đại học nước ngoài như Đại Học Columbia, Oslo và Hawaii.
Vào năm 1989 khi đang giảng dạy tại Hoa Kỳ, Lưu Hiểu Ba quyết định lập tức quay về Bắc Kinh đồng hành với sinh viên khi họ tiến hành biểu tình đòi hỏi cải cách dân chủ tại quảng trường Thiên An Môn. Khi Đặng Tiểu Bình hạ lệnh cho xe tăng va quân đội nổ súng vào đoàn người biểu tình, ông đã đứng ra thương lượng với quân đội cho nhóm sinh viên giải tán ra khỏi quảng trường để giảm cảnh đổ máu. Thế mà sau đó ông lại bị tố là ''cầm đầu nhóm phản loạn'' và bị đi ''cải tạo'' hết 3 năm.
Chỉ 3 tháng sau khi bị bắt, ông bị đuổi ra khỏi Đại Học Sư Phạm Bắc Kinh. Khi mãn hạn tù vào năm 1991, người vợ thứ nhất của ông quyết định lỵ dị và dẫn đứa con duy nhất di dân sang Mỹ. Lưu Hiểu Ba tập trung vào việc tranh đấu bằng ngòi bút với những bài viết về nhân quyền và dân chủ. Vào tháng Giêng năm 1993, ông được mời sang Úc tham gia phỏng vấn trong cuộc thực hiện bộ phim tài liệu biến cố Thiên An Môn. Có người khuyên là ông nên xin tỵ nạn ở lại Úc nhưng ông quyết liệt từ chối và nói rằng ''cuộc đời tôi là để góp phần xây dựng một tương lai tốt đẹp hơn cho Trung Quốc và điều đó có nghĩa là tôi phải sống tại quê nhà. Đó là quê hương của tôi''.
Vào tháng 5 năm 1995, ông bị bắt lần thứ hai vì phát hành thư ngỏ kêu gọi nhà nước Trung Quốc xem xét lại biến cố Thiên An Môn và tiến hành cải cách dân chủ. Ông được thả vào tháng Giêng năm 1996.
Lần thứ ba ông bị bắt là vào tháng 10 năm 1996. Ông lấy bà Lưu Hà ngay trong tù. Bà Lưu Hà là một họa sĩ và nhà thơ và là người duy nhất được quyền thăm Lưu Hiểu Ba trong tù.
Sau khi ra tù lần này vào tháng 10 năm 1999, Lưu Hiển Ba hoàn tất một vài quyển sách về khát vọng dân chủ chỉ được xuất bản và phát hành tại Đài Loan và Hồng Kông. Ông giữ chức Chủ tịch Trung Tâm Văn Bút Quốc Tế từ năm 2003 tới 2007.
Trung Quốc tổ chức Thế Vận Hội Bắc Kinh mở màn vào ngày 8/8/2008. Theo đúng bài bản của các chế độ độc tài, cộng sản, công an nới lỏng việc kiểm soát các ngòi bút tự do vì sợ quốc tế lên án ảnh hưởng đến ''thanh danh'' của chế độ. Nhân cơ hội này, Lưu Hiểu Ba cùng với một vài trí thức đã soạn thảo và công bố Hiến Chương 08 kêu gọi cải cách thể chế toàn diện để đưa Trung Quốc trở thành một quốc gia dân chủ, văn minh và hiến trị. Do đó, ông bị bắt và tuyên án 11 năm tù vì tội ''xúi giục chống phá nhà nước''.
Vào ngày 8/10/2010, Ban Tổ Chức Giải Nobel quyết định tặng giải Nobel Hòa Bình cho Lưu Hiểu Ba để ghi nhận ý chí đấu tranh ôn hòa bền bỉ cho quyền con người tại Trung Quốc. Thể hiện đúng bản chất côn đồ cộng sản, Bắc Kinh cấm không cho cả vợ ông được xuất ngoại để lãnh giải. Ban Tổ Chức phải trao giải cho ''một chiếc ghế trống'', thách thức lương tâm của cả nhân loại. Chẳng những thế, Bắc Kinh còn cắt đứt quan hệ thương mại với Đan Mạch dù chính quyền Đan Mạch không có quyền hạn hoặc ảnh hưởng gì tới Ban Tổ Chức Giải Nobelvì họ là một tổ chức hoàn toàn độc lập với nhà nước. Cho đến này, nhà cầm quyền Trung Quốc vẫn cho công an theo dõi và hạn chế việc đi lại của bà Lưu Hà dù bà không có tội tình gì, trừ tội làm vợ của một người tù nhân lương tâm bất khuất và hiếm hoi tại Trung Quốc.
Vào năm 2011, Tại Chí Dân Chủ (Journal for Democracy) vào năm 2011 đã đăng lại và có lời bình luận về hai bai tiểu luận của Lưu Hiểu Ba mang tựa đề ''Có phải người Trung Quốc chỉ đáng hưởng nền dân chủ do ''Đảng dẫn dắt?'' (Can it be that the Chinese People Deserve Only ''Party-Led Democracy'') và ''Thay đổi chế độ bằng cách thay đổi xã hội'' (Changing the Regime by Changing Society). Lưu Hiểu Ba viết hai bài tiểu luận này vào năm 2006 nhưng vẫn còn tính thời sự và tuy diễn đạt bức tranh dân chủ u ám tại Trung Quốc nhưng có thể áp dụng với thực trạng ở Việt Nam. Bài luận thứ nhất đi đến một kết luận phũ phàng là kẻ thù lớn nhất của phong trào dân chủ không phải là nhà cầm quyền mà là sự thờ ơ của quần chúng cũng như tương lai của một Trung Quốc tự do phải đến từ nỗ lực tranh đấu của người dân chớ không phải vì sự thoái lui của đảng cầm quyền. Bài luận thứ hai có thể nói là diễn đạt khát vọng dân chủ qua sự phát triển của sinh hoạt xã hội dân sự, thực thi các giá trị dân chủ trong đời sống hàng ngày và chuyển hóa thể chế sẽ là một quá trình tiệm tiến đầy gian nan từ dưới đi lên.
Trong bài ''Hiến Chương 08, quá khứ gian nan và tương lai của Chủ Nghĩa Tự Do tại Trung Quốc'' (Charter 08, the troubled History and Future of Chinese Liberalism"" The Asia Pacific Journal 2010), Phó Giáo sư Phùng Sùng Nghĩa (Feng Chongyi) thuộc Đại Học UTS Sydney, người bị công an ngăn cản rời khỏi Trung Quốc vào tháng 3 vừa qua đã tóm lược tiến trình dẫn đến Hiến Chương 08 và dư âm của nó. Hiến Chương 08 không phải bỗng nhiên xuất hiện mà là sự tích tụ của một quá trình tranh luận trong giới trí thức Trung Hoa từ cuối thập niên 90 khi Liên Bang Xô Viết sụp đổ. Sự ra đời của nó trùng hợp với một vào sự kiện lịch sử quan trọng trước thềm năm 2009 gồm có tưởng niệm 20 năm thảm sát Thiên An Môn, 50 năm lưu đày của Đức Đạt Lai Lạt Ma, 60 năm kỷ niệm ngày thành lập Cộng Hòa Nhân Dân Trung Hoa và 90 năm từ ngày khởi động phong trào Ngũ Tứ. Hiến Chưong 08 đúc kết quá trình tranh luận và diễn đạt sự đồng thuận trong giới trí thức về một lộ trình chuyển đổi từ thể chế độc tài sang dân chủ hiến trị. Ba người soạn thảo chính là Lưu Hiển Ba, Trương Tố Hoa (Zhang Zuhua) cựu lãnh đạo Đoàn Thanh Niên Cộng Sản Trung Quốc và Khương Kỳ Thanh (Jiang Qisheng), một trong những nhân vật lãnh đạo sinh viên trong vụ Thiên An Môn.
Hiến Chương 08 lấy nguồn cảm hứng từ Hiến Chương 77 của Tiệp Khắc và là một bản tuyên ngôn kêu gọi cải cách thể chế toàn diện được chia làm 4 phần. Phần 1 tóm lược phong trào dân chủ tại Trung Quốc trong 100 năm qua, xác định những vấn nạn hệ thống của chế độ cộng sản hiện hành và kêu gọi chế độ gia nhập cộng động quốc tế văn minh, tôn trọng nhân quyền và xây dựng thể chế dân chủ. Phần 2 đưa ra 5 khái niệm cốt lõi của một thể chế dân chủ gồm có tự do, nhân quyền, bình đẳng, cộng hòa và hiến trị. Phần 3 liệt kê 19 điều đề nghị cụ thể gồm có tiến trình tu chính hiến pháp, thực thi tam quyền phân lập và hệ thống tư pháp độc lập, tôn trọng nhân quyền và thực thi phổ thông đầu phiếu cho mọi chức vụ quan trọng. Phần 4 là một đúc kết ngắn kêu gọi mọi công dân Trung Quốc tham gia vào tiến trình xây dựng thể chế dân chủ để hoàn thành trách nhiệm quốc tế của một quốc gia lớn là một trong 5 thành viên thường trực của Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc.
Lịch sử phần nào tái diễn tại Việt Nam. Vào ngày 29 tháng 6 vừa qua, một tòa án tại Khánh Hòa sau một ngày xét xử đã tuyên án 10 năm tù đối với blogger Nguyễn Ngọc Như Quỳnh (Mẹ Nấm) vì tội nói xấu nhà nước. Mẹ Nấm bị bắt và giam giữ từ tháng 10 năm 2016. Bằng chứng được sử dụng để buộc tội Mẹ Nấm là 18 bài viết đăng trên trang Facebook gồm có một số bài phỏng vấn với các cơ quan truyền thông nước ngoài chẳng hạn như Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ và Đài A Châu Tự Do. Chỉ có tại Việt Nam và Trung Quốc, mở miệng ra nói lên sự thật là có thể đi tù hơn 10 năm. Lưu Hiểu Ba, Trần Huỳnh Duy Thức và Mẹ Nấm mãi mãi sẽ là những trang sử đen tối trong lịch sử triều đại nhà sản tại Trung Quốc và Việt Nam.
Hiến Chương 08 khởi đầu có 303 chữ ký đã thu hút hơm 10,000 người Trung Quốc trong và ngoài nước ký tên ủng hộ. Đại đa số là thành phần trí thức và luật sư nhân quyền. Có người bày tỏ sự thất vọng là phong trào dân chủ không có dấu hiệu tiến triển từ khi Hiến Chương 08 xuất hiện mà Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình ngày càng có vẻ chuyên quyền và độc đoán. Nhưng bất cứ một cuộc cách mạng chuyển hóa thể chế nào cũng đòi hỏi thời gian và giai đoạn. Giới trí thức có trách nhiệm đi trước dẫn đường và cũng vì vậy phải chấp nhận hy sinh trả một giá rất đắt như Lưu Hiểu Ba, Trần Huỳnh Duy Thức, Nguyễn Văn Đài và Mẹ Nấm. Nhưng họ thật sự là những anh hùng dân tộc và sẽ được lịch sử ghi công.Ls Nguyễn Văn Thân

Dẹp nhanh cái “chủ trương” ấy đi!

clip_image002
Đại tá Phùng Quang Hải, Tổng giám đốc Tổng công ty quốc phòng 319, con trai Bộ trưởng Quốc phòng Phùng Quang Thanh, thời “vàng son” dập dìu “chân dài”. Ảnh: internet

Trống đánh xuôi, kèn thổi ngược
Những cái trái khoáy, ngang ngược đến trơ trẽn của sân golf Tân Sân Nhất, sân golf Gia Lâm, của những khu đất khoác áo “quốc phòng” cho thuê mấy chục năm qua đã phơi bày rõ ràng đến mức có thuê cả ngàn luật sư giỏi nhất thế giới biện hộ cũng thất bại.
Làn sóng công luận bức xúc đang rộ lên, làm người đứng đầu chính phủ, dẫu muốn hay không, không thể không lên tiếng. Nhiều quan chức, tướng lĩnh, đã nghỉ hưu hay đương chức, cũng tỏ thái độ không đồng tình trước trào lưu tướng tá quân đội, núp danh nghĩa “làm kinh tế”, đang trở thành những con sâu ngày đêm đục khoét đất nước, chạy chức chạy quyền, mua lon bằng mọi chiêu trò, làm mất thanh danh quân đội, suy yếu sức mạnh huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu.
Báo Tuổi Trẻ đưa tin, ngày 23/6, tại cuộc làm việc của thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc với TP HCM, thượng tướng, ủy viên TW đảng, Thứ trưởng Quốc phòng Lê Chiêm tuyên bố: “Hiện nay đã có một chủ trương của Bộ Quốc phòng là quân đội sẽ không làm kinh tế nữa, mà tập trung cho xây dựng quân đội chính quy hiện đại”.  “chúng tôi đang cho thanh tra toàn bộ đất quốc phòng ở TP. HCM”. Tuyên bố trên của ông Chiêm phần nào xoa dịu cơn bức xúc của công chúng.
Những tưởng, Bộ Quốc phòng sẽ nghiêm túc tiếp thu dư luận xã xội cũng như chỉ đạo của thủ tướng chính phủ. Nào ngờ, chỉ mấy hôm sau, ngày 7/7, tại cuộc làm việc với Tập đoàn Viễn thông quân đội Viettel, Đại tướng, ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Quốc phòng Ngô Xuân Lịch lại khẳng định: “Tham gia phát triển kinh tế, xây dựng kinh tế là chức năng, thể hiện được truyền thống của quân đội nhân dân Việt Nam”. Và ông Lịch còn chỉ đạo: “Trách nhiệm chính trị của đảng bộ quân đội là phải phấn đấu có thêm nhiều doanh nghiệp như Viettel”. Chưa hết, ngày 12/7, làm việc với Tổng công ty quân đội Tân Cảng, ông Lịch lại nhấn mạnh: “Kết hợp kinh tế với quốc phòng, quốc phòng với kinh tế là một chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng”; “Nhiệm vụ tham gia sản xuất, xây dựng kinh tế đã, đang và sẽ là một chức năng, nhiệm vụ của quân đội”…
Con ngáo ộp “chủ trương”
Vâng, cái gì không thể biện minh thuyết phục thì cứ đem “con ngáo ộp” “chủ trương” của đảng ra mà diễn trò cả vú lấp miệng em. Chương trình khai thác bô xít Tây Nguyên bán cho Trung Quốc bị hàng trăm trí thức, trong đó có Đại tướng Võ Nguyên Giáp, phân tích thiệt hơn, mổ xẻ lỗ lãi, can gián, Quốc hội và nhân dân cả nước băn khoăn thì thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng “dán băng keo miệng” Quốc hội xanh rờn “đây là chủ trương lớn của Bộ Chính trị”. Vậy là Quốc hội, cơ quan quyền lực cao nhất trên danh nghĩa, cũng “tắt đài”. Và hậu quả của cái chương trình chết tiệt ấy ra sao thì mấy năm qua, cả nước đã rõ.
Và đấy mới là làm thử trên quy mô nhỏ. Nếu triển khai đại trà từ đầu thì sự thể còn thê thảm đến đâu!
Xa hơn, những cái gọi là “cải cách ruộng đất”, “hợp tác hóa nông nghiệp”, “cải tạo công thương nghiệp tư bản tư doanh”, “đánh tư sản”, “xóa bỏ tư hữu, công hữu hóa toàn bộ tư liệu sản xuất cơ bản”, “ngăn sống cấm chợ”, “kinh tế kế hoạch hóa”, “kinh tế nhà nước là chủ đạo”… chẳng phải những “chủ trương lớn” của đảng đó sao? Hậu quả, di hại của những “chủ trương lớn” ấy ra sao, thiết tưởng khỏi cần nêu.
Bệnh kiêu ngạo cộng sản
Lê Nin, cha đẻ nước Nga – Xô viết là người đầu tiên bắt đúng căn bệnh kinh niên mãn tính của tuyệt đại đa số những người cộng sản: bệnh kiêu ngạo. May mắn giành được quyền lực nhờ bạo lực vũ trang, những người nhìn chung là thất học hay ít học, hoàn toàn xa lạ với quản lý và xây dựng kinh tế – xã hội, nhưng lại luôn dương dương tự đắc và ngạo mạn, tự huyễn có thể làm được tất cả. Họ liên tiếp phạm sai lầm nghiêm trọng, nhưng rất hiếm khi nhìn nhận.
Thời người viết bài này còn mài đũng quần trên giảng đường Đại học Ngoại thương Hà Nội, đã thuộc nằm lòng câu kinh điển: “chủ trương của đảng luôn luôn đúng, nhân dân ta anh hùng, cần cù, sáng tạo trong lao động sản xuất, mọi sai lầm là do cấp trung gian” trong các giáo trình đại học. Sau kỳ thi tốt nghiệp đại học 1979, khóa chúng tôi phải qua 3 tháng huấn luyện sĩ quan dự bị. Tại khóa huấn luyện, vị trung tá giảng viên chính trị đến từ Học viện Hậu cần cũng lặp lại luận điểm cũ rích ấy. Nhưng những cái đầu biết suy nghĩ của sinh viên không thụ động tiếp thu. Một số học viên nêu thắc mắc: “Xin hỏi giáo viên, trước đây trong chiến tranh chống Pháp, rồi chống Mỹ, đảng chỉ đạo trực tiếp từ Bộ Chính trị, trung ương đảng đến thẳng các binh nhất, binh nhì, hay cũng phải qua các cấp chỉ huy trung gian, từ tướng đến tá, đến úy? Tại sao trong chiến tranh, ta thành công, mà hòa bình, xây dựng kinh tế lại thất bại?”. Vị trung tá giáo viên “chết đứng”, tảng lờ câu hỏi ấy, bèn về hậm hực báo cáo Giám đốc Học viện Hậu cần – Thiếu tướng Hoàng Kiện. Tại lễ tốt nghiệp và trao quân hàm khóa sĩ quan dự bị, tướng Hoàng Kiện khai hỏa: “Con người ta chỉ cần 3 năm để học nói, nhưng 60 năm chưa chắc đã học được cách im lặng”. Rồi ông dành hơn 10 phút để công kích gay gắt các học viên thắc mắc, cho rằng như vậy là các sinh viên – sĩ quan dự bị hậu cần thiếu tin tưởng tuyệt đối vào chủ trương, đường lối, chính sách, nghị quyết của đảng…
Sức mạnh của quân đội là ở đâu?
Có lẽ, trên thế giới, chẳng quốc gia nào quan niệm sức mạnh quân đội có được là nhờ làm kinh tế, trừ Việt Nam (!). Ngay Trung Quốc, một “khuôn mẫu” mà chóp bu Việt Nam luôn học hỏi, từ lâu cũng chủ trương nghiêm cấm quân đội, công an làm kinh tế.
Lợi hại của việc quân đội “làm kinh tế” thì đã rõ, nhiều chuyên gia, nhà quản lý đã phanh phui mổ xẻ. Đó là mảnh đất màu mỡ cho tham nhũng, tiêu cực, bè cánh, mất đoàn kết, bất công và lãng phí nguồn lực đất nước.
Không phải không có ẩn ý, khi tướng Lê Chiêm nói “quân đội sẽ không làm kinh tế nữa, mà tập trung cho xây dựng quân đội chính quy, hiện đại”. Có nghĩa là, nếu quân đội cứ làm kinh tế, sẽ không tránh khỏi sao nhãng xây dựng chính quy, hiện đại.
Chức năng của quân đội là đánh giặc. Giặc nào ngán sợ một quân đội mà tướng tá lúc nào cũng chúi mũi vào tiền bạc?
Thời thế hệ chúng tôi ra trận, quân đội không làm kinh tế. Phải chăng vì thế chúng tôi không đủ sức mạnh để buộc Hoa Kỳ phải rút quân, thu giang sơn về một mối?Võ Văn Tạo

Dưới chân ống khói nhiệt điện

Cả một vùng đất khô cằn bên bờ biển giờ đây sáng bừng mỗi đêm với ánh điện của nhà máy nhiệt điện khổng lồ. Cũng không còn nhiều cảnh đứa trẻ đuổi bầy dê đi giữa sa mạc khô nóng với hàng cây lúp xúp mà thay vào đó là ống khói khổng lồ thải khói dày đặc lên trời cao với bãi xỉ than mênh mông. Một vùng đất đang thay đổi và sự thay đổi ấy tác động trực tiếp đến những con người sống bao đời nơi đây.
clip_image001
Ông Châu Minh Vũ chỉ vào hồ nước lọc của cơ sở nuôi tôm giống của mình than phiền: “Nước đến hồ này là đã được lọc đến lần thứ 5 rồi mà chất bẩn vẫn còn đóng cặn bên dưới. Trước đây nước đến hồ này là đã trong vắt và có thể đưa vào sử dụng cho việc nuôi tôm giống”. Cái “trước đây” mà ông Vũ nhắc tới đó là trước khi có nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 2 ở vùng Tuy Phong (Bình Thuận).

Ở vùng quê nghèo này, người đàn ông mỗi sáng có tài xế lái BMW đời mới đưa đi ăn sáng bằng bún bò là một hình mẫu thành đạt đối với người dân sống quanh đây. Cuộc sống kinh tế của một ông chủ trại tôm giống có thể cao hơn đa số những người sống quanh ông nhưng nỗi khổ tâm vì môi trường sống thì không khác, thậm chí còn hơn vì những thiệt hại kinh tế do ô nhiễm môi trường. Doanh nghiệp tôm giống Đại Nam của ông Vũ được coi là một trong các cơ sở lớn của vùng đất vốn là trung tâm của nghề sản xuất tôm giống của cả nước.
“Tôi đầu tư mỗi hồ nuôi tôm khoảng 20 triệu nhưng đợt bụi vừa qua làm tôi thiệt hại khoảng 50 hồ tôm giống”, ông Vũ than vãn: “Lượng tôm giống sản xuất cũng sụt giảm 30 – 40% so với trước khi có nhà máy nhiệt điện”.
Không chỉ ảnh hưởng bởi lượng bụi than thải ra khi sản xuất điện, những cơ sở nuôi tôm giống còn khổ sở vì chất lượng nước biển bị ảnh hưởng do lượng nước thải xả ra sau khi sử dụng để làm mát hệ thống của nhà máy nhiệt điện. Ông Trần Hậu Điển, chủ doanh nghiệp cùng tên, từ lâu đã đóng tàu để hằng ngày chạy ra khơi… múc nước biển đem về nuôi tôm.
Theo quy hoạch, sau nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 2 thì sẽ còn 3 nhà máy nhiệt điện với công suất tương đương sẽ được mọc lên trên vùng đất này. Hiện nay, mỗi ngày nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 2 thải ra 4.400 tấn bụi và xỉ than. Bãi thải xỉ than rộng gần 33 hecta hằng ngày phải tưới nước rồi phủ bạt sau sự kiện người dân sống trong khu vực này phản ứng gay gắt hồi tháng 4 nhưng vẫn không ngăn được lớp bụi phủ lên mọi vật trong khu vực.
Hà, 14 tuổi, nhỏ thó như một đứa bé 10 tuổi dẫn chúng tôi đi vào khu vực thải xỉ than của nhà máy, kể: “Nhà con làm nghề biển mà gần năm nay ba con ở nhà vì đi lưới không có cá. Con nghỉ học năm ngoái giờ đi làm phụ bán quán cho người ta mỗi tháng được 2 triệu”. Kiếm được số tiền 2 triệu mỗi tháng như Hà ở lứa tuổi đó và tại vùng đất này, còn được xem là giỏi giang. Bởi, nhiều người xưa nay vốn sống nhờ vùng biển ven bờ giờ đây đành xếp lưới lên bờ ngồi vì không còn cá.
Ông Thọ, 60 tuổi, là một trường hợp như vậy. Đi biển từ khi ngoài 20 tuổi nhưng gần một năm nay ông xếp đống lưới của mình vào một góc sân để “chờ có ai mua thì bán mà chờ hoài đâu có ai mua”. Ngày trước, những tháng đầu năm thường là thời gian những ngư dân ở xóm biển nghèo này kiếm đủ tiền để trang trải cho cả năm, những tháng còn lại tuy không bằng nhưng cũng đắp đổi được.
“Ngày xưa đi ra chừng 2 lý (2 hải lý tương đương 3,6 km – PV) là có cá rồi. Bây giờ tàu chạy 4-5 hải lý mới có mà cá không bằng như hồi trước, tiền dầu thì lỗ hơn. Lúc đó mấy tháng đầu năm cũng kiếm được 60-70 triệu để dành cho cả năm” ông ngư phủ già này nói “Bây giờ tui đi vô làm ở bãi xỉ than của nhà máy, làm từ 6 giờ chiều đến 12 giờ đêm mỗi tháng lương 6 triệu”.
Ngồi nhà nhỏ của ông Thọ ở sát khu vực nhà máy nhiệt điện, tường bị nứt nhiều chỗ vì “thời gần đây người ta nổ mìn để làm nhà máy mới”. Bà mẹ ông Thọ, mất hồi đầu năm sau những tháng nằm liệt giường, đã từng hoảng hốt la hoảng dù đang bệnh nặng “Con ơi bồng mẹ xuống hầm” khi nghe tiếng nổ mình. Bà cụ tội nghiệp tưởng rằng đó là tiếng bom thời chiến tranh.
Một nhóm ngư phủ trẻ khác đang ngồi nhậu bên hiên nhà vẫy chúng tôi đến ngồi “làm bậy mấy ly” và kể “Tụi tui đánh không có cá mà lặn xuống thì nước bên dưới khoảng 2-3 mét nóng ran, đỏ quạch. Hồi đó vùng này là mỏ tôm hùm giống còn bây giờ dưới rạng san hô chết gần hết rồi huống gì đến tôm hùm”. Đang mùa đánh bắt nhưng những ngư dân này bày ra cái đĩa với mấy khúc cá khô tanh ngòm để uống với mấy chai bia rẻ tiền. “Nhậu cho vui chớ cá tôm đâu nữa mà đi chi cho lỗ tiền dầu”, một người vừa ngà ngà men bia vừa nói.
Không một người dân nào khi trò chuyện với chúng tôi nói rằng họ được hỏi ý kiến trước khi xây dựng nhà máy nhiệt điện. Ai cũng lo lắng khi nhiều nhà máy nhiệt điện nữa sẽ được mọc lên trong tương lai. Thông tin di dời dân nhiều người cũng nghe nhưng vẫn chưa biết cụ thể mình sẽ đi đâu và mức đền bù thế nào. Sau cơn bão bụi, nghe chừng cơn bão mang tên “giải tỏa đền bù” sắp ập xuống cái làng chài nghèo này. Và cơn bão lần này không chỉ phá đi môi trường sống mà còn có thể phá luôn những giềng mối xã hội như nó từng làm ở nhiều vùng quê trên khắp đất nước này.
Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 2 phải đầu tư dây chuyền xử lý xỉ than và đưa vào vận hành trước năm 2020. Đây sẽ là câu chuyện nan giải bởi vì xỉ than này là thứ hợp chất rất khó xử lý. Tuy vậy, ông Hồ Trung Phước – Giám đốc Sở Khoa học Công nghệ tỉnh Bình Thuận, đưa cho chúng tôi xem một số mẫu gạch được làm ra từ xỉ than.
“Một doanh nghiệp ở TP. HCM đã nghiên cứu xong cách tái chế xỉ than để làm gạch. Theo yêu cầu của Thủ tướng thì Ban lãnh đạo nhà máy Vĩnh Tân phải chi trả tiền vận chuyển xỉ than đến nơi sản xuất. Nếu vậy thì giá thành một viên gạch thế này còn khoảng 300-400 đồng trong khi gạch thường hiện nay khoảng 1.800 đồng/viên, có thể cạnh tranh được”, ông Phước nói, “Chúng tôi rất khuyến khích và sẵn sàng hỗ trợ đối với các doanh nghiệp muốn đầu tư xây dựng những nhà máy tái chế xỉ than thành vật liệu xây dựng hoặc làm đường”.
Chuyện tương lai là vậy và cũng trong tương lai sẽ còn thêm 3 nhà máy nhiệt điện nữa mọc lên. Làng quê nghèo này sẽ thay đổi mãi mãi. Chưa thể nói sự thay đổi đó mang lại điều gì tốt đẹp cho cộng đồng dân cư nơi đây nhưng điều dễ nhận thấy nhất là môi trường sống bao đời của làng chài này giờ đây đã không còn.Trung Bảo

No comments:

Post a Comment