Saturday, August 5, 2017

Mả Lạng – khu siêu ổ chuột giữa trung tâm Sài Gòn

Hàng trăm căn nhà rộng 5-6 m2 ọp ẹp, thiếu ánh sáng mặt trời tại "khu đất vàng" quận 1 là nơi tá túc của bao gia đình hàng chục năm nay.
Nằm lọt thỏm trong vành đai 4 tuyến đường Nguyễn Trãi - Cống Quỳnh - Trần Đình Xu - Nguyễn Cư Trinh (quận 1, TP HCM) là hàng trăm căn nhà diện tích 5-6 m2, cũ nát. Khu Mả Lạng này dày đặc ngõ ngách hun hút, ngoằn ngoèo như mê cung. Quang cảnh ở đây đối lập hoàn toàn với khu trung tâm mua sắm hạng sang, khách sạn 5 sao... chỉ cách đó một phút đi bộ.
Căn nhà xập xệ số 245/83/46 Nguyễn Trãi của bà Võ Thị Thu Nga (57 tuổi) thuộc vùng lõi Mả Lạng. "Mặt tiền" rộng 1,3 m cũng là cửa vào nhà. Bên trong, tủ lạnh, tủ quần áo, bàn thờ... được gia chủ sắp xếp khá gọn nhưng căn nhà vẫn chật cứng. Khoảng trống duy nhất là lối đi rộng 0,5 m kéo thẳng xuống gian bếp rộng hơn một m2. Mọi sinh hoạt của 4 người trong nhà từ tiếp khách, ngủ, nghỉ, xem tivi đều diễn ra tại đây.
"Nhà tôi sống như vầy 35 năm rồi. Hồi nào giờ gia đình chưa từng ngồi chung mâm cơm vì không đủ chỗ. Tới bữa mạnh ai nấy xúc tô cơm ra trước nhà. Đêm đến cả nhà ngủ xếp lớp như cá mòi, không duỗi thẳng chân, lật người được", bà Nga cho biết, giọng trầm ngâm.
ma-lang-khu-sieu-o-chuot-giua-trung-tam-sai-gon
Một căn nhà ở khu Mả Lạng. Ảnh: Duy Trần.
Bất kể ngày đêm, đèn trong căn nhà 4 m2 của bà Nguyễn Thị Hoàng (60 tuổi) luôn sáng. Tình cảnh của bà cũng là của hàng trăm hộ khác khi nhà luôn thiếu ánh mặt trời. Ngay cả con hẻm rộng một mét dùng để đi lại lúc nào cũng nhá nhem tối.
"Nhà thì nhỏ mà con cái ngày một nhiều lên nên người ta làm ban công cơi nới ra không gian hẻm. Một nhà làm được thì hàng trăm nhà khác làm theo nên lối đi giờ giống đường hầm địa đạo", bà Hoàng nói.
Cả khu có 6 nhà xí để dùng chung nhưng người đi kinh tế mới về đông nên nơi tiểu tiện ngày xưa giờ cũng thành nhà. Nhiều năm qua, gia đình bà Hoàng chọn cách tiểu tiện ở nhà vệ sinh công cộng hoặc nhờ hàng xóm. "Nhiều nhà ở đây cũng không khá hơn đâu, chỗ vệ sinh thường làm ngay trong bếp. Ai có nhu cầu thì những người còn lại phải ra ngoài, đóng cửa lại cho bớt mùi", bà Hoàng kể.
Ở sát bên, chị Nguyễn Thị Nga giọng rổn rảng: "Mang tiếng nhà ở quận 1 hoa lệ nhưng tui chưa bao giờ dám rủ bạn bè đến chơi vì chỗ cho khách đứng cũng không có. Nếu có đám tiệc, cúng giỗ gì phải xin khu phố cho bày bàn ghế ra đầu hẻm 245 Nguyễn Trãi, nơi rộng nhất Mả Lạng. Không ai nghĩ cạnh mấy tòa nhà chục tầng, phố ăn chơi lại có nơi như vậy".
Thừa nhận cuộc sống quá tồi tàn, song phần lớn người dân khu Mả Lạng đều cho biết "không muốn đi nơi khác", bởi họ không có tiền và đều mưu sinh nhờ buôn bán trên vỉa hè, chạy xe ôm... ở khu trung tâm, xung quanh Mả Lạng.
ma-lang-khu-sieu-o-chuot-giua-trung-tam-sai-gon-1
Cửa vào nhà cũng là bề ngang của căn nhà ở khu Mả Lạng. Ảnh: Duy Trần.
Qua kiểm kê sơ bộ của UBND quận 1, khu vực Mả Lạng có hơn 530 nhà dưới 20 m2. Trong đó chủ yếu là những căn siêu nhỏ đã xuống cấp. Tại đây, không gian sống, điều kiện vệ sinh môi trường, phòng cháy chữa cháy đều không đảm bảo. Hồi tháng 5, ba căn cháy rụi vì chập điện.
Ông Đoàn Ngọc Hải - Phó chủ tịch UBND quận 1 - nói rằng, vùng lõi của Mả Lạng như khu "siêu ổ chuột" giữa trung tâm thành phố. Việc quy hoạch, chỉnh trang cần làm nhanh, quyết liệt, đồng thời giúp người dân có điều kiện sống tốt hơn. Đó là lý do quận nhiều lần đối thoại với người dân để thực hiện quy hoạch xây dựng cao ốc Văn phòng - Trung tâm thương mại – Căn hộ kết hợp chỉnh trang đô thị.
Phần lớn người dân đều đồng tình với quy hoạch của TP HCM, song cho rằng giá đền bù chưa thoả đánh, yêu cầu chủ đầu tư và chính quyền minh bạch, rõ ràng.
"Chúng tôi biết đời sống người dân rất khó khăn. Quận cùng chủ đầu tư dự án sẽ nghiên cứu một mức giá hợp lý để bà con có tiền tạo dựng nơi ở mới khang trang hơn. Người dân cũng có thể tái định cư tại chỗ khi dự án mới hoàn thành", ông Hải nói.
ma-lang-khu-sieu-o-chuot-giua-trung-tam-sai-gon-2
Những con hẻm chỉ vừa một xe máy qua lại, luôn thiếu ánh sáng ở Mả Lạng. Ảnh: Duy Trần.
Khu Mả Lạng còn được gọi là Tứ giác Nguyễn Cư Trinh. Trước 1975, nơi này là nghĩa địa với hàng chục ngôi mộ nằm lộn xộn, xen lẫn nhà dân.
Những năm 1977-1982, các ngôi mộ được dời đi nhường chỗ cho những người đi kinh tế mới trở về. Họ dựng thêm nhà để sinh sống tạm bợ cho đến nay. Giai đoạn 1997-2003, Mả Lạng là chợ ma túy nổi tiếng của cả nước. Hiện, tệ nạn này đã được xoá bỏ nhưng cái nghèo vẫn đeo bám người dân.
Từ năm 2000, TP HCM có chủ trương giải tỏa, chỉnh trang khu Mả Lạng và giao Tổng Công ty Địa ốc Sài Gòn triển khai nhưng không làm được. Năm 2007, dự án được chuyển cho Tập đoàn Bitexco để thực hiện khu phức hợp khách sạn, cao ốc văn phòng, trung tâm thương mại. Tuy nhiên, dự án này bị treo tiếp 10 năm nay.
Quận 1 đang thừa lệnh UBND thành phố, tập trung cùng nhà đầu tư rà soát để giải tỏa đền bù. Dự kiến đến tháng 9 năm sau sẽ bắt đầu chi trả tiền bồi thường cho người dân.

Phó chủ tịch quận 1 Đoàn Ngọc Hải khẳng định sẽ xử lý cán bộ cấu kết chủ đầu tư "ép" người dân trong việc giải tỏa khu Mả Lạng.

quan-1-hua-xu-ly-can-bo-neu-ep-nguoi-dan-khu-ma-lang
Ông Đoàn Ngọc Hải tại buổi đối thoại. Ảnh: Duy Trần.
Chiều 14/7, ông Đoàn Ngọc Hải – Phó chủ tịch UBND quận 1 (TP HCM) - lần thứ 2 đối thoại với người dân khu Mả Lạng (tứ giác Nguyễn Cư Trinh) về việc giải tỏa mặt bằng xây dựng khu căn hộ, trung tâm thương mại.
Ông Nguyễn Văn Điệp (cán bộ hưu trí, sống tại đây hơn 30 năm) cho biết, khu vực có hàng trăm nhà chỉ rộng 5-6 m2, rất ọp ẹp. Người dân sẵn sàng di dời khi nhận được mức bồi thường hợp lý. "Nếu giá đền bù khoảng 50 triệu một m2 thì mỗi căn được không quá 300 triệu đồng. Như thế là quá ít, không đủ để mua nơi ở mới", ông Điệp nói.
Ông cũng dẫn chứng trường hợp chung cư Cô Giang vừa giải tỏa xong, người dân được chủ đầu tư ưu ái mức đền bù tốt. Số tiền đó đủ cho họ mua được nhà khang trang ở vùng ven. "Chúng tôi muốn được như vậy. Nhà đầu tư cần có chính sách hỗ trợ thêm", ông Điệp nêu quan điểm.
Tương tự, ông Đặng Vũ Minh Mẫn nói sẵn sàng di dời nhưng phải có đơn giá sớm, hợp lý, đủ mua nhà mới. "Chủ đầu tư nên xem xét thưởng ai đi trước, vừa khuyến khích vừa để người dân có đủ tiền dời đi", ông nói.
Bà Phan Thị Bắc (chủ tiệm vàng bị ảnh hưởng bởi dự án) bày tỏ băn khoăn về giá đền bù căn nhà mặt tiền của mình. "Theo giá thị trường nhà của tôi 15-20 tỷ đồng nhưng chủ đầu tư dự án chỉ có thể đền bù 10 tỷ, như vậy là không được", bà cho biết.
quan-1-hua-xu-ly-can-bo-neu-ep-nguoi-dan-khu-ma-lang-1
Một trong những căn nhà tại khu Mả Lạng. Ảnh: Duy Trần.
Thay mặt UBND quận 1, ông Đoàn Ngọc Hải khẳng định: "Không thể có chuyện này xảy ra ở quận 1, nhất là trong lĩnh vực do tôi phụ trách. Chính quyền sẽ đứng về phía cô bác, anh chị giải quyết các vướng mắc. Mức giá đền bù sẽ theo thị trường, được UBND thành phố phê duyệt, tất cả đều minh bạch".
Những điều này được Phó chủ tịch quận 1 dẫn chứng từ kinh nghiệm giải tỏa các chung cư cũ trên địa bàn như Cô Giang, 1bis Trần Hưng Đạo, thương xá Tax...
"Sắp tới tôi sẽ xuống tận nhà người dân tiếp nhận các ý kiến, cùng nhà đầu tư giải quyết thấu đáo, nhất là với các hộ gia đình chính sách", ông Hải nói và cho biết sẽ xử lý nghiêm nếu phát hiện cán bộ làm dự án chậm trễ, móc ngoặc với nhà đầu tư "ép" dân, hoặc ngược lại.
Bà Trần Thị Mỹ Dung - Phó tổng giám đốc Tập đoàn Bitexco (chủ đầu tư) – cho hay đã vào khu vực rất nhiều lần, biết cuộc sống cực khổ của người dân. Có đến hơn 530 căn dưới 20 m2 nên chủ đầu tư sẽ có chính sách hỗ trợ.
"Chúng tôi rất muốn làm nhanh để vòng tiền quay vòng, nhưng vướng nhiều lý do khách quan nên phải kéo dài như vậy", bà nói.
quan-1-hua-xu-ly-can-bo-neu-ep-nguoi-dan-khu-ma-lang-2
Căn nhà có chiều rộng 1,3 m. Ảnh: Duy Trần.
Khu tứ giác Nguyễn Cư Trinh có diện tích đất thu hồi hơn 6,8 ha, giới hạn bởi 4 tuyến đường Nguyễn Trãi – Trần Đình Xu – Nguyễn Cư Trinh – Cống Quỳnh. Theo thống kê, tổng số nhà giải tỏa là 1.424 căn.
Khu đất này được lập dự án năm 2000, giao Tổng công ty địa ốc Sài Gòn thực hiện. Đến năm 2006, dự án được chuyển cho tập đoàn Bitexco xây dựng cao ốc Văn phòng - Trung tâm thương mại – Căn hộ kết hợp chỉnh trang đô thị. Dự kiến việc di dời, tái định cư bắt đầu từ tháng 6/2018.
Tứ giác Nguyễn Cư Trinh nổi tiếng với cái tên khu Mả Lạng – "đất dữ" Sài Gòn xưa. Đây vốn là khu nghĩa địa, người dân xây nhà sống xen kẽ nhau. Sau này mồ mả được di dời nhưng khu vực vẫn là điểm "nóng" của tệ nạn ma túy; là chỗ trú chân của giang hồ, người nghèo khổ.

Bức xúc vì dự án treo 16 năm ảnh hưởng cuộc sống, người dân khu trung tâm Sài Gòn phản ánh gay gắt với Phó chủ tịch quận 1.

ong-doan-ngoc-hai-doi-thoai-voi-1500-ho-dan-khu-ma-lang
Cư dân phát biểu tại buổi đối thoại. Ảnh: Duy Trần.
"Thành phố nợ người dân một lời xin lỗi. Hàng nghìn người trong khu vực lo lắng hơn chục năm nay vì không rõ dự án sẽ làm lúc nào. Chúng tôi không dám sửa chữa nhà nên cứ để xập xệ, tạm bợ vì sợ di dời", anh Tuấn Anh bày tỏ bức xúc trong buổi đối thoại ngày 3/7 của ông Đoàn Ngọc Hải - Phó chủ tịch UBND quận 1 (TP HCM) với 1.500 hộ dân khu Mả Lạng (tứ giác Nguyễn Cư Trinh) về dự án treo 16 năm nay.
"Bà con ví tôi như cô gái 20 tuổi có người đến dạm ngõ nhưng chục năm nay không tới cưới. Chúng tôi cũng biết chủ đầu tư có nhiều vấn đề về giải tỏa, vốn… nên rất lo tình trạng này kéo dài", anh này nói.
Buổi đối thoại tiếp tục "nóng" khi hàng loạt người chất vấn chính quyền, chủ đầu tư về dự án treo gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống, an cư của hàng nghìn người dân. Bà Nguyễn Thị Cẩm Nhung cho biết có 2 căn thuộc khu vực giải tỏa, muốn chủ đầu tư phải bàn bạc với dân để thỏa thuận giá đền bù "chứ không đứng sau lưng chính quyền thúc ép".
"Chủ đầu tư phải công khai việc tái định cư ở đâu? Nếu tái định cư tại chỗ thì mức giá thế nào, còn nhận tiền thì mức bồi thường ra sao?", bà đề nghị.
Người đàn ông tên Khá nói lớn: "Chúng tôi bỏ việc làm ăn để dự đối thoại. Tôi muốn hỏi chủ đầu tư và chính quyền đã nhất trí thế nào để thực hiện dự án. Các anh đừng hứng lên thì làm, hứng lên thì nói rồi để đó phí tiền, công sức của dân".
Nhiều người cũng chia sẻ mong muốn vì một thành phố xanh – sạch – đẹp nên chấp thuận di dời. Nhưng họ yêu cầu chủ đầu tư, chính quyền minh bạch, rõ ràng.
Ông Đoàn Ngọc Hải thay mặt chính quyền xin lỗi người dân vì để dự án chậm trễ. Ông cho biết chính quyền luôn lắng nghe và đứng về phía người dân, nếu chủ đầu tư không làm đúng luật, không đủ năng lực quận sẽ kiến nghị thành phố loại ngay.
"Tôi gửi số điện thoại cho bà con. Nếu ai thắc mắc cần giải đáp có thể gọi hoặc nhắn tin cho tôi giải quyết. Cán bộ nào nhũng nhiễu, làm khó dân trong quá trình làm dự án mọi người cứ thông báo đến tôi. Nếu kiểm tra thấy đúng, quận sẽ kỷ luật nghiêm khắc", ông Hải nhấn mạnh.
Phó chủ tịch quận 1 cũng mong muốn người dân đồng thuận cùng chính quyền, chủ đầu tư để sớm triển khai dự án và giá bồi thường sẽ được thẩm định theo thị trường. Sau buổi đối thoại, cơ quan chức năng sẽ xuống làm việc trực tiếp với từng hộ dân.
"Trước khi cho triển khai, thành phố và quận 1 đã rà soát rất kỹ. Chúng tôi sẽ không vì lợi ích của cá nhân mà đứng về phía nhà đầu tư làm thiệt thòi quyền lợi người dân. Mọi chuyện sẽ được giải quyết có tình, có lý", ông Hải nói.
Đại diện Bitexco - chủ đầu tư dự án - cho biết tiếp nhận dự án từ năm 2006. Đơn vị này hiện làm đúng trình tự pháp luật để tránh khiếu kiện.
ong-doan-ngoc-hai-doi-thoai-voi-1500-ho-dan-khu-ma-lang-1
Ông Đoàn Ngọc Hải tại đối thoại. Ảnh: Duy Trần.
Khu tứ giác Nguyễn Cư Trinh có diện tích đất thu hồi hơn 6,8 ha, giới hạn bởi 4 tuyến đường gồm Nguyễn Trãi – Trần Đình Xu – Nguyễn Cư Trinh – Cống Quỳnh. Theo thống kê, tổng số nhà giải tỏa gồm 1.424 căn.
Khu đất này được lập dự án năm 2000 rồi giao Tổng công ty địa ốc Sài Gòn thực hiện. Đến năm 2006, dự án được chuyển giao cho tập đoàn Bitexco xây dựng cao ốc Văn phòng - Trung tâm thương mại – Căn hộ kết hợp chỉnh trang đô thị. Dự kiến việc di dời, tái định cư bắt đầu từ tháng 6/2018.
Trước đó, UBND TP HCM đã giao Sở Tài nguyên Môi trường phối hợp UBND quận 1 tiến hành công tác thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng dự án. Thời gian hoàn thành việc giải phóng mặt bằng là trong quý II năm nay. Thành phố cũng yêu cầu Bitexco phải tập trung triển khai dự án Khu tứ giác Nguyễn Cư Trinh, đảm bảo nguồn lực tài chính để nhanh chóng thực hiện.
Tứ giác Nguyễn Cư Trinh nổi tiếng với cái tên khu Mả Lạng – "đất dữ" Sài Gòn xưa. Đây vốn là khu nghĩa địa, người dân xây nhà sống xen kẽ bên trong. Sau này mồ mả được di dời dần nhưng nơi đây lại rộ lên tệ nạn ma túy; là chỗ trú chân của giang hồ, người nghèo khổ.Duy Trần

No comments:

Post a Comment